Uitleg aflezen schuifmaat

Department of Cognitive Neuroscience

UMC St. Radboud

Op deze pagina wordt uitgelegd hoe een schuifmaat moet worden afgelezen.

Hierboven is een schuifmaat afgebeeld. Met je muis kun je het onderste deel oppakken en heen en weer schuiven.
Als je goed kijkt, zie je dat de ruimte tussen de "kaken" van de schuifmaat gelijk is aan de afstand tussen de 0 van de bovenste schaalverdeling en de 0 van de onderste schaalverdeling.

De schaalverdeling op een schuifmaat is een zogenaamde noniusschaal. De bovenste schaalverdeling geeft de afstand in mm aan. Het getal achter de komma is af te lezen door te kijken welk streepje van de onderste schaal samenvalt met een streepje boven. Het bijbehorende getal in de onderste schaal is het getal achter de komma.

De "truc" van een noniusschaal, bedacht door de Portugees Pedro Nunes, is dat de afstanden in de onderste schaal net iets verschoven zijn ten opzichte van de bovenste schaal, en wel zo dat alleen het eerste en het laatste streepje onder samenvallen met een streepje boven (als de schuifmaat dicht zit). Hierdoor wordt de ruimte tussen 2 schaaldelen in de bovenste schaal onderverdeeld in zoveel stukjes als er schaaldelen zijn in de onderste schaal. Hierbij correspondeert elke tussenwaarde boven met één uniek streepje onder dat samenvalt met een streepje boven.


Thom Oostendorp
Applet created by Fu-Kwun Hwang, Dept. of Physics, National Taiwan University.